Birleşik Krallık’taki satın almacılar için tedarik denklemi 2021’den sonra değişti: AB’den gelen parçalar da artık gümrük beyanı, EORI ve ithalat KDV’si gerektiriyor. Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki serbest ticaret anlaşması (2021) sayesinde Türk menşeli CNC parçalar gümrük vergisiz giriyor; yani Türkiye, gümrük açısından AB tedarikçisiyle aynı, maliyet açısından belirgin avantajlı konumda. Bu yazı, Almanya karşılaştırmamızın Birleşik Krallık versiyonudur; avantajlar ve süreç yazılarımızı rakamlarla tamamlar. Rakamlar 2025–2026 piyasa koşullarını yansıtan tipik değerlerdir; tedarikçi ve parçaya göre değişir.
Kalem Kalem Karşılaştırma
| Kalem | Birleşik Krallık | Türkiye | Fark |
|---|---|---|---|
| CNC torna saat ücreti (3 eksen) | £50–70 (≈ 58–82 €) | 28–40 € | ≈ %45–50 düşük |
| CNC freze saat ücreti (3 eksen) | £55–75 (≈ 64–88 €) | 30–45 € | ≈ %45–50 düşük |
| 5 eksen freze saat ücreti | £75–110 (≈ 88–128 €) | 45–65 € | ≈ %45–50 düşük |
| Kayar otomat saat ücreti | £45–65 (≈ 52–76 €) | 25–38 € | ≈ %50 düşük |
| Programlama / kurulum (saat) | £60–80 | 30–45 € | ≈ %50 düşük |
| Hammadde (çelik, alüminyum, paslanmaz) | Piyasa (ithalat ağırlıklı) | Piyasa (±%5) | Benzer |
| Sanayi elektriği (kWh) | £0,20–0,28 (Avrupa’nın en yüksekleri arasında) | 0,10–0,14 € | ≈ %50 düşük |
| Kaplama / ısıl işlem | Piyasa | %20–35 düşük | Orta |
| Nakliye BK’ya (parça değerine oran) | %0,5–1 (yurt içi) | %3–5 (kara yolu 5–7 gün) | Türkiye’de yüksek |
| Gümrük vergisi | — | %0 (Türk menşeli, menşe beyanı ile) | Yok |
| Gümrük beyanı (sevkiyat başı) | — | £40–80 | Sabit, küçük; AB tedarikçisinde de var |
| İthalat KDV’si (%20) | Yurt içi KDV | PVA ile beyanda mahsup; nakit etkisi yok | Nötr |
Birleşik Krallık’ta CNC saat ücretleri Almanya’nın biraz altında, ancak enerji maliyeti daha yüksektir; Türkiye ile fark tipik %45–50’dir. Kur: 1 £ ≈ 1,15–1,20 € varsayılmıştır; GBP/EUR hareketi tasarruf yüzdesini birkaç puan oynatır.
Örnek 1: Paslanmaz Frezeli Braket
1.4404 (316L), 150×60×12 mm plaka, 3 eksen freze 2 kurulum, 8 delik, 4 diş, cam küre püskürtme; ISO 2768-m; adet 300.
| Birleşik Krallık | Türkiye | |
|---|---|---|
| Hammadde | £6,20 | £6,40 |
| Makine + işçilik (16 dk) | £17,50 | £8,60 |
| Kurulum/program (adede bölünmüş) | £1,60 | £0,80 |
| Cam küre püskürtme | £1,40 | £0,90 |
| Kalite/rapor | £0,80 | £0,60 |
| Genel gider + kâr | £5,50 | £3,00 |
| Fabrika çıkış fiyatı | £33,00 | £20,30 |
| Nakliye + gümrük beyanı | £0,30 | £1,00 |
| Teslim maliyeti | £33,30 | £21,30 |
Tasarruf: ≈ %36. Paslanmaz hammadde payı yüksek olduğu için tasarruf alüminyum parçadan biraz düşük, yine belirgin.
Örnek 2: Otomat Çeliği Tornalı Pim
11SMnPb30, Ø10×45 mm, kayar otomat, 2 kanal, pah, çinko kaplama; adet 10.000.
| Birleşik Krallık | Türkiye | |
|---|---|---|
| Hammadde | £0,09 | £0,09 |
| Kayar otomat (35 sn) | £0,55 | £0,26 |
| Çinko kaplama (dökme) | £0,08 | £0,05 |
| Kurulum/program | £0,04 | £0,02 |
| Kalite (SPC) | £0,03 | £0,02 |
| Genel gider + kâr | £0,18 | £0,09 |
| Fabrika çıkış fiyatı | £0,97 | £0,53 |
| Nakliye + gümrük beyanı | £0,01 | £0,02 |
| Teslim maliyeti | £0,98 | £0,55 |
Tasarruf: ≈ %44. Yüksek adetli küçük parçalarda nakliye payı ihmal edilebilir; otomat çeliği ve kayar otomat Türkiye’nin güçlü alanıdır.
Brexit Sonrası Denklem: AB Tedarikçisi ile Karşılaştırma
Birleşik Krallık’taki alıcı için AB’den (Almanya, Polonya, İtalya) tedarik de artık gümrük beyanı ve menşe kanıtı gerektirir; AB–BK anlaşmasında menşe kuralı karşılanmayan parçalar için UK Global Tariff (işlenmiş metal parçalarda çoğunlukla %0–4) uygulanır. Türkiye–BK anlaşmasında Türk menşeli CNC parçalar fatura üzerindeki menşe beyanıyla %0 vergiyle girer. Yani gümrük iş yükü AB tedarikçisiyle aynıdır; fark maliyet ve kapasitedir: Polonya’ya göre %10–20, Almanya’ya göre %40–50 daha düşük fabrika çıkış fiyatı. Menşe belgeleri yazımızda ayrıntılar yer alır.
Toplam Sahip Olma Maliyeti: Görünmeyen Kalemler
- Stok ve sermaye: 5–7 günlük kara yolu, 1–2 haftalık ek emniyet stoku gerektirir; yıllık %8 sermaye maliyetiyle parça değerinin %0,3–0,5’i.
- Gümrük yönetimi: Forwarder veya gümrük müşaviri ücreti sevkiyat başına £40–80; konsolide aylık sevkiyatla parça başına ihmal edilebilir.
- Kur: Türk tedarikçiler EUR (bazıları GBP) teklif verir; GBP/EUR dalgalanması alıcı için ±%3–5 oynaklık yaratabilir, sözleşmede kur kuralı belirlenebilir.
- Kapasite ve teslim süresi: BK’da nitelikli operatör kıtlığı ve 8–12 haftalık bekleme; Türkiye’de 3–6 hafta.
- Kalite riski: Doğru kalite sistemiyle eşdeğer; reklamasyonda 1–2 haftalık düzeltme.
Sonuç: işçilik yoğun parçalarda toplam sahip olma maliyeti tasarrufu tipik %30–45; TCO yazımızda yöntem anlatılır.
Tasarrufun Düşük Kaldığı Durumlar
- Hammadde payının %60’ı aştığı büyük, basit parçalar;
- Çok düşük adetli (1–5) prototipler; kurulum ve nakliye baskın;
- Günlük JIT teslimat gereken parçalar;
- BK’da otomatikleştirilmiş, insansız üretilen çok yüksek adetli basit parçalar.
Sık Sorulan Sorular
Türkiye’den CNC parça Birleşik Krallık’a ne kadar daha ucuz?
İşçilik yoğun parçalarda nakliye ve gümrük beyanı dahil tipik %30–45; malzeme ağırlıklı basit parçalarda %10–20.
Gümrük vergisi ödenir mi?
Türk menşeli parçalar için hayır; fatura üzerindeki menşe beyanı yeterlidir. İthalat KDV’si PVA ile beyanda mahsup edilir.
GBP bazlı teklif alabilir miyim?
Çoğu Türk tedarikçi EUR teklif verir; GBP referanslı teklif ve kur güncelleme kuralı talep üzerine mümkündür.
Kendi parçam için rakam alabilir miyim?
Evet. RFQ rehberimizdeki bilgilerle teknik resminizi gönderin; 24 saat içinde karşılaştırılabilir teklif alırsınız.
Sonuç
Birleşik Krallık ile Türkiye arasındaki CNC parça maliyet farkı makine saati, işçilik ve enerjiden kaynaklanır; serbest ticaret anlaşması sayesinde gümrük vergisi sıfırdır ve Brexit sonrası gümrük iş yükü AB tedarikçisiyle aynıdır. İşçilik yoğun parçalarda %30–45 toplam tasarruf gerçekçi bir beklentidir. Kendi parçalarınız için gerçek rakamları görmek isterseniz teknik resimlerinizi gönderin.
